ورود کاربر     مرا با یاد داشته باش؟
 + ثبت نام

مقالات تصادفی
چكيده
سابقه و هدف : مطالعات متعددي در زمينه انواع ويژگي هاي س اختاري، عملكردي و كاربردي صم غ هاي به دست آمده از منابع مختلف انجام شده است. با وجود اين، تا كنون تحقيق جامعي در خصوص ويژگ يهاي مذكور در مورد صمغ تراويده از گون ههاي مختلف گياه گون، صورت نگرفته است. هدف از اين مطالعه، تعيين و مقايسه برخي خصوصيات شيميايي صمغ كتيراي دو گونه گون ايراني A. rahensis و A. floccosus و بررسي تاثير دما، غلظت و قدرت يوني بر ويژگي هاي رئولوژيك آنها بود.
مواد و روش ها: رطوبت، خاكستر و پروتئين، طبق استانداردهاي ايران اندازه گيري شد. ميزان برخي فلزات، با استفاده از دستگاه ICP-AES تعيين شد.كليه آزمون هاي رئولوژيك، با استفاده از دستگاه رئومتر Anton Paar MCR 301 انجم شد. ضريب قوام(m) و انديس جريان(n) در مدل قانون نمايي، براي هر دو گونه تعيين شد. به منظور تعيين حساسيت قوام صمغ نسبت به دما، در شرايط مختلف، از مدل آرنيوس استفاده شد.
يافته ها : گونه A.floccosus داراي رطوبت و خاكستر بيشتر و پروتئين كمتر بود. بين مقادير فلزات دو گونه، به غير از آهن و "روي"، اختلاف آماري معني داري(05/0p<) وجود داشت. با افزايش نرخ برش، گرانروي ظاهري هر دو گونه، در تمام غلظ تها كاهش يافت. در شرايط آزمايش يكسان، از نظر غلظت، دما و قدرت يوني، گرانروي ظاهريِ ايجاد شده توسط گونه A. floccosus نسبت به گونه A. rahensisبيشتر بود.افزايش قدرت يوني باعث كاهش گرانروي ظاهري در تمام موارد براي هر دو گونه شد . در شرايط يكسان، ضريب قوام گونه A.floccosus نسبت به گونه A.rahensis بيشتر وانديس جريان، كمتر بود. حضور نمك، باعث كاهش ضريب قوام هر دو گونه شد.
نتيجه گيري: انتخاب و استفاده از صمغ ها در فرايندهاي غذايي مختلف (پايدارسازي نوشابه ها، استفاده از جايگزين هاي چربي، ريزپوشاني و تامين خصوصيات دهاني مناسب، مستلزم شناخت دقيق خصوص يات عملكردي آ نها است. در اين تحقيق، نشان داده شد كه گونه هاي مختلف صمغ كتيرا، ويژگي هاي متفاوتي دارند و بنابراين ، در شاخ ه هاي مختلف صنايع غذايي(لبنيات، غلات، نوشيدني ها، سس ها و... ) براي ايجاد ويژگي هاي كاربردي خاص، بايد از گونه معين كتيرا استفاده كرد.
واژگان كليدي: صمغ كتيرا، رئولوژي، تركيبات شيميايي، قدرت يوني، دما
• مقدمه
كربوهيدرات ها، فر اوان ترين و متنوع ترين رده تركيبات آلي موجود در طبيعت هستند و به طور وسيعي در صنايع مختلف مورد استفاده قرار مي گيرند. امروزه، فناوري هاي مرتبط با كربوهيدرات ها، نق ش مهمي در توليد محصولات جديد يا بهبود عملكرد محصولات موجود ايفا مي كنند. پلي ساكاريدها به عنوان فراوان ترين پليمرهاي آلي از منابع مختلف گياهي، حيواني، ميكروبي و جلبكي به دست مي آيند. عبارت هيدروكلوئيد به مجموعه اي از پلي ساكاريدها و پروتئين ها اطلاق مي شود كه امروزه به دليل عملكردهايي نظير غليظ كنندگي، ژل سازي محلول هاي آبي، پايداري كف ها، امولسيون ها و پراكنش ها(Dispersion) ممانعت از تشكيل كريستال شكر و يخ و آزاد كردن كنترل شده عطر و طعم، به طور گسترده در صنايع مختلف به كار مي روند. ساختار متفاوت پلي ساكاريدها باعث ايجاد خصوصيات كاري متفاوتي مي شود و اين دسته از مواد در گستره وسيعي از محصولات به كار مي روند . صمغ هاي ترشحي، در زمره قديمي ترين عوامل قوام دهنده و پايداركننده به شمار مي روند و با وجود رقابت محصولات رقيب، برخي از اين صمغ هاي ترشحي، هنوز در مقادير زياد مورد مصرف قرار م يگيرند.
صمغ كتيرا، تراوه خشك شدة طبيعي حاصل از برخي گونه هاي Astragalus بوده و به عنوان يك هيدروكلوئيد باكيفيت، در فهرست فهرست GRASقرار دارد. اين صمغ، به عنوان پايداركننده، امولسيون كننده، قوام دهنده و جايگزين چربي كاربرد وسيعي در صنايع غذايي دارد . در داروسازي نيز به عنوان ژل ساز، عامل معلق ساز و چسباننده در تهيه قرص ها و داروها و ريزپوشاني مواد مختلف مثل ويتامين ها و عطر و طعم استفاده مي شود.
در علم پزشكي نيز گزارش شده كه كتيرا از رشد سلول هاي سرطاني ممانعت كرده و مصرف دائمي آن باعث تعديل قند خون در بيماران ديابتي مي شود و اثر آن در بهبود زخم ها به اثبات رسيده است.
در مقايسه با ساير صمغ ها، تحقيقات اندكي درمورد خصوصيات ساختاري، عملكردي و كاربردهاي كتيرا انجام گرفته است و نتايج به دست آمده از اين مطالعات، بسيار متفاوت و گاهي متناقض به نظر مي رسد. در توجيه اين تفاوت ها مي توان به دلايل مختلفي اشاره كرد كه به نظر مي رسد، مهم ترين آنها مطالعه روي نمونه هاي حاصل از گونه هاي مختلف گون بوده است . بنابراين، در نظر نگرفتن گونه گون مولد كتيرا يا به سادگي گونه كتيرا بسياري از نتايج به دست آمده را كاملا بي معني مي سازد. به طور مثال، در برخي منابع، گرانروي كتيرا بسيار كم و در برخي، بسيار زياد اعلام شده است . در برخي منابع، مطابق استاندارد سال 1346 ، تنها به ذكر اصطلاح كتيراي مفتولي(گرانروي بالا) يا كتيراي خرمني(گرانروي پايين) اشاره شده كه هريك از اين دو نوع كتيرا نيز از گونه هاي متعدد به دست م ي آيند. در بسياري از مطالعات به جاي ارائه داده هاي بنيادي(مانند نرخ برش ) به ذكر داده هاي تجربي اكتفا شده است .همچنين، اثر برخي عوامل مانند قدرت يوني بر خصوصيات رئولوژيك گونه هاي مختلف اسا ساً مطالعه نشده است . علاوه بر اين، به دليل حساسيت پايين دستگاه هاي مورد استفاده، داده هاي مربوط به نرخ هاي برش پايين، ارائه نشده است . لذا انجام پژوهشي كه بتواند نقايص پژوهش هاي پيشين را برطرف سازد، ضروري به نظر مي رسيد. امروزه، ثابت نبودن كيفيت كتيرا يكي ا ز مشكلات صادرات كتيرا به شمار مي رود. اما نكته مثبت مي تواند اين باشد كه متفاوت بودن نتايج، نشان دهنده خصوصيات عملكردي متفاوت گونه هاي مختلف است و بنابراين، انتظار مي رود گونه هاي مختلف كتيرا، جايگزين مناسبي براي گستره وسيعي از صمغ ها باشد.
تعيين خصوصيات شيميايي و عملكردي اين گونه ها از ابعاد گوناگون، مورد توجه است . بررسي و تعيين خصوصيات فيزيكي، شيميايي گونه هاي مختلف صمغ، مي تواند مبنايي براي مقايسه آنها با يكديگر يا ساير هيدروكلوئيد ها باشد و قابليت استفاده از آنها را براي توليد و توسعه محصولات غذايي، دا رويي، آرايشي و شيميايي موجود يا محصولات جديد نشان دهد. متاسفانه، صادرات به بازار هاي جهاني، دچار روند نزولي شده است؛ به طوري كه ميزان صادرات از 4 ميليون كيلوگرم در سال 1343 به 200 تا 400 هزار كيلوگرم در سال هاي اخيركاهش يافته است.
هدف از اين مطالعه، انجام يك پژوهش تجربي جهت تعيين برخي تركيبات شيميايي و بررسي اثر دما، غلظت، قدرت يوني و نرخ برش بر ويژگي هاي رئولوژيك كتيراي و تراويده از دوگونه گون ايراني A.rahensisو A. floccosusبود.

ورود
شناسه‌ی کاربری:

رمزعبور:

ورود خودکار



واژه رمز را فراموش کرده‌اید؟

عضو شوید
SmartSection is developed by The SmartFactory (http://www.smartfactory.ca), a division of INBOX Solutions (http://inboxinternational.com)
مقاله ها > 1-مقاله های فارسی > استخراج لیکوپن از ضایعات رب گوجه فرنگی
استخراج لیکوپن از ضایعات رب گوجه فرنگی
نوشته شده توسط Parinaz در تاریخ ۱۳۹۰/۴/۲ (1810 بار خوانده شده)
استخراج لیکوپن از ضایعات صنایع تبدیلی رب گوجه فرنگی استان گلستان
آزاده رنجبر1 ،یحیی مقصودلو2، محمد قربانی3، علیرضا صادقی ماهونک3
1. دانشجوی کارشناسی ارشد علوم و صنایع غذایی دانشگاه منابع طبیعی و علوم کشاورزی گرگان
2. دانشیار گروه علوم و صنایع غذایی دانشگاه منابع طبیعی و علوم کشاورزی گرگان
3. استادیار گروه علوم و صنایع غذایی دانشگاه منابع طبیعی و علوم کشاورزی گرگان
چکیده:
در سالهای اخیر لیکوپن به عنوان رنگدانه عمده کاروتنوئیدی که در گوجه رسیده یافت می شود و مسئول رنگ قرمز آن است، به دلیل توانایی در جلوگیری از بیماریهای قلبی- عروقی و انواع خاصی از سرطانها بسیار مورد توجه قرار گرفته است و به همین دلیل تقاضای مصرف لیکوپن طبیعی در جهان روز به روز در حال رشد می باشد. از این رو در این تحقیق سعی شد تا به بررسی امکان استخراج لیکوپن از ضایعات کارخانه تولید رب گوجه فرنگی پرداخته شود که با توجه به تیمارهای مختلف انجام شده، از هر 100 گرم پوست خشک شده ضایعات گوجه فرنگی، به مقدار 8/2- 9/1 گرم اولئورزین و 048/0- 02/0 میلی گرم/ کیلوگرم لیکوپن استخراج شد.
واژه های کلیدی: اولئورزین، لیکوپن، ضایعات گوجه فرنگی، گوجه فرنگی

مقدمه:
در صنایع غذایی همواره مشکلاتی در تولید محصولاتی با کیفیت پایدار (بخصوص رنگ ثابت)، از مواد خامی که خصوصیات متغیر دارند، وجود دارد. این امر در مورد محصولات تولیدی از گوجه فرنگی بسیار قابل توجه است چراکه خصوصیات این ماده اولیه در فصول مختلف سال، بسته به شرایط آب و هوایی، موقعیت جغرافیایی و شرایط رشد گیاه، از واریته ای به واریته دیگر متفاوت است. در این بین لیکوپن که کاروتنوئید عمده موجود در گوجه فرنگی و عامل رنگ قرمز آن است، به دلیل ویژگیهای ضد سرطانی که داراست، بسیار مورد توجه می باشد.


مواد و روشها:
برای انجام این تحقیق ضایعات از کارخانه کامنوش واقع در فاضل آباد استان گلستان تهیه و پوست آن به صورت دستی جدا و به میزان 2 میلی لیتر به ازای هر کیلوگرم، به آن آنزیم پکتیناز اضافه و هر نیم ساعت از آن یک نمونه برداشته و سپس خشک و عمل استخراج روی 2 گرم از هر نمونه تهیه شده، به روش سدلر (1990) و شی (1999) انجام شد. به این ترتیب که توسط حلالهای هگزان: استون: اتانول با نسبت 2: 1: 1 و به نسبت 1: 10 نسبت به ماده اولیه و در دمای محیط در ظروف پوشیده شده با آلومینیوم و به مدت 16 ساعت، عمل استخراج انجام شد. اولئورزین به دست آمده، توسط یک فیلتر صاف و مواد مزاحم بافتی از آن جدا و به آن به مقدار 15 میلی لیتر آب مقطر سرد افزوده شد و به مدت 15 دقیقه در قیف جداکننده باقی ماند تا به این ترتیب بخشهای حلال از هم جدا شوند. فاز آلی که حاوی لیکوپن و موسوم به اولئورزین است را جدا کرده و در ظرفی که با کاغذ آلومینیومی پوشیده شده است ریخته و بعد از جدا شدن حلال، وزن اولئورزین به دست آمده و مقدار لیکوپن و درجه خلوص لیکوپن موجود در آن در طول موج nm 503 توسط دستگاه اسپکتروفتومتر اندازه گیری شد.
نتیجه گیری
در این تحقیق نشان داده شد که می توان با استفاده از آنزیم پکتیناز مقدار اولئورزین و لیکوپن به دست آمده از ضایعات گوجه فرنگی را افزایش داد.
همانطور که در شکل 1 (الف) مشاهده می شود، با افزایش زمان اثر آنزیم مقدار اولئورزین به دست آمده نیز افزایش می یابد اما این افزایش بعد از زمان 60 دقیقه تقریباً ثابت باقی می ماند که این نشان دهنده زمان اثر بهینه 60 دقیقه برای مقدار 2 میلی لیتر آنزیم به ازای هر کیلوگرم نمونه در مورد استخراج بیشترین مقدار اولئورزین می باشد.
در شکل 1 (ب) نیز نشان داده می شود که با اثر آنزیم بر دیواره سلولی و تجزیه پکتیناز، مقدار آزاد سازی لیکوپن نسبت به نمونه های بدون تیمار آنزیمی افزایش می یابد. از این رو می توان نتیجه گرفت که برای به دست آوردن بیشترین مقدار لیکوپن می توان از زمان 30 دقیقه برای تیمار آنزیمی 2 میلی لیتر در هر کیلوگرم نمونه استفاده نمود.
در شکل 1 (ج) مقدار لیکوپن موجود در هر 100 گرم اولئورزین به دست آمده از استخراج نشان داده می شود. همانطور که مشاهده می شود، در مورد استخراج بیشترین مقدار اولئورزین، زمان 60 دقیقه و در مورد بازیابی بیشترین مقدار لیکوپن، زمان 30 دقیقه بهترین زمانها به حساب می آیند اما در مورد میزان حضور لیکوپن در مقدار معینی از اولئورزین، زمان 30 دقیقه بهترین حالت است.
با توجه به نتایج نشان داده شده و از آنجا که ضایعات صنایع تبدیلی گوجه فرنگی به مصرف خوراک دام می رسند، و با توجه به اینکه این ضایعات منبع لیکوپن طبیعی می باشند، استفاده از آنها برای استخراج این ترکیب زیست فعال که امروزه توجه جهانی را به خود معطوف داشته است، بسیار توصیه می شود. به این ترتیب می توان در کنار صنایع تبدیلی گوجه فرنگی، صنعت استخراج لیکوپن از ضایعات را نیز مد نظر قرار داد.

سپاسگزاری
در این جا لازم است که از عوامل و کارکنان کارخانه کامنوش کمال سپاس و قدردانی به دلیل کمکهای بی دریغشان به جا آورده شود.






منابع
Choudhari, S. M. and L. Ananthanarayan. 2006. Enzyme aided extraction of lycopene from tomato tissues. Food chemistry. 102:77-81
Kaur, D., and Wani, A.A., and Oberoi D.P.S., Sogi D.S. 2008. Effect of extraction conditions on lycopene extractions from tomato processing waste skin using response surface methodology. Food Chemistry 108(2): 711-718
Lavecchia, R., and Zuorro, A. 2007. Enhancement of lycopene extraction from tomato peels by enzymatic treatment. Roma
Lavecchia, R., and Zuorro, A. 2008. Improved lycopene extraction from tomato peels using cell-wall degrading enzymes. European Food Research and Technology 228(1): 153-158
Sadler G., and Davis, J., and Dezman, D. 1990. Rapid Extraction of Lycopene and β-Carotene from Reconstituted Tomato Paste and Pink Grapefruit Homogenates. Journal of Food Science 55(5): 1460-1461
Shi , J. , Maguer , M.L. , Kakuda , Y. , Liptay , A. , Niekamp , F. , (1999) . Lycopene degradation and isomerization in tomato dehydration . Food Research International , 32 , 15-21.
Shi, J. 2001. Separation of carotenoids from fruits and vegetables. WO/2001/079355
مصرف کننده ، تخصص ، مشارکت

سایر مقالات
مقاله قبلی بهبود شرایط تخمیر نان لواش اصلاحات کیتین و کیتوزان و کاربرد آنها مقاله بعدی
بی‌شک دیدگاه هر کس نشانه‌ی تفکر اوست، ما در برابر نظر دیگران مسئول نیستیم